Phục hồi chức năng tổn thương thần kinh mác

PHỤC HỒI CHỨC NĂNG TỔN THƯƠNG THẦN KINH MÁC

I.ĐẠI CƯƠNG

– Dây thần kinh Mác chung còn được gọi là dây thần kinh hông khoeo ngoài là một trong hai nhánh của dây thần kinh Hông, có kích thước bằng một nửa dây thần kinh chày. Dây thần kinh Mác tách ra từ thần kinh Hông ở mặt trên của trám khoeo rồi chạy ra bên quanh đầu trên xương mác sau đó chia thành thần kinh mác sâu và thần kinh mác nông.

– Dây thần kinh mác chia các nhánh tới khớp gối và chi phối vận động cho cơ duỗi bàn chân, phân bố cảm giác da ở mặt ngoài cẳng chân, gót và cổ chân.

– Khi tổn thương dây thần kinh mác dẫn đến liệt nhóm cơ nghiêng ngoài bàn chân, gập bàn chân về phía mu, mất cảm giác bờ ngoài cẳng chân và mặt mu chân.

II.CHẨN ĐOÁNroi-loan-chuc-nang-day-than-kinh-mac-nong

1.Các công việc của chẩn đoán

1.1. Hỏi bệnh

1.2. Khám và lượng giá chức năng

– Bệnh nhân có đau và rối loạn cảm giác vùng cẳng, bàn chân không,

– Bệnh nhân có đi lại dễ dàng không.

1.3. Khám và lượng giá chức năng

– Đau mặt ngoài cẳng chân và mặt mu của bàn chân

– Đồng thời bệnh nhân đau vùng thắt lưng hoặc sau bên của đùi cho phép nghĩ đến tổn thương rễ L5.

– Đau thường kèm theo rối loạn cảm giác

– Khám thấy bàn chân rủ

1.4. Chỉ định xét nghiệm cận lâm sàng

– Chụp XQuang khớp gối và mắt cá tìm tổn thương gãy xương hoặc viêm đa khớp dạng thấp

– Chụp cộng hưởng từ vùng cột sống thắt lưng xác định tổn thương rễ L5

– Chẩn đoán điện cơ xác định tổn thương thần kinh mác

2.Chẩn đoán xác định

– Không gấp được bàn chân về phía mu chân.

– Không xoay được bàn chân ra ngoài

– Không duỗi được các ngón chân.

– Khi đi bàn chân thõng xuống (bàn chân ngựa), khi đi lại người bệnh phải nhấc cao bàn chân để các ngón chân không vấp phải chỗ đất gồ ghề.

– Teo cơ vùng trước cẳng chân

– Giảm hoặc mất cảm giác đau mặt ngoài cẳng chân và bàn chân.

– Chụp XQuang khớp gối và mắt cá tìm tổn thương gãy xương hoặc viêm đa khớp dạng thấp

– Chụp cộng hưởng từ vùng cột sống thắt lưng xác định tổn thương rễ L5

– Chẩn đoán điện cơ xác định tổn thương thần kinh mác

3.Chẩn đoán nguyên nhân

– Do vết thương hoả khí, vật sắc nhọn đâm phải

– Gẫy và sai khớp gối

– Gẫy chỏm xương mác

– Tai biến do bó bột

– Phẫu thuật đóng cứng khớp gối.

III. PHỤC HỒI CHỨC NĂNG VÀ ĐIỀU TRỊ

1.Nguyên tắc phục hồi chức năng và điều trị

– Giảm đau

– Duy trì tầm vận động khớp

– Đề phòng co rút, biến dạng khớp

2.Các phương pháp và kỹ thuật phục hồi chức năng

– Nhiệt trị liệu, điện trị liệu, thủy trị liệu, xoa bóp trị liệu

– Tập vận động

– Nẹp nẹp cổ bàn chân

3.Các điều trị khác

– Thuốc giảm đau chống viêm

– Thuốc giảm đau chống viêm nonsteroid

IV.THEO DÕI VÀ TÁI KHÁM

– Bệnh nhân cần được theo dõi tình trạng đau

– Hẹn tái khám khi bệnh nhân đau lại hoặc đau tăng lên


Trích: Hướng dẫn chẩn đoán, điều trị của chuyên ngành Phục hồi chức năng 2014 của Bộ y tế: Số 3109/QĐ-BYT

Subscribe
Notify of
guest
18 Comments
Newest
Oldest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
Đức Anh

Chào bác sĩ. Tôi đi khám và bị chuẩn đoán là tổn thương dây thần kinh hông kheo ngoài bên trái ưu thế sợi chục. Bàn chân tôi chỉ bị ngón chân cái không hất lên được đường gân không nổi lên. Và hất cả bản chân lên chỉ được một chút thôi. Có cảm giác tê tê và căng. Không biết tôi có thể phục hồi lại như bình thường không ạ. Tôi đang rất hoang mang. Cám ơn bác sĩ

Đức Anh

Tôi cắt trĩ xong 3 hôm thì thấy hiện tượng tê và k co được bàn chân lên. Lúc đầu tôi nghĩ do tôi gác chân cao lâu quá bị trèn ép. Nhưng càng lâu càng tê bì. Tôi đi lên bệnh viện bạch mai khám. Chụp cổng hưởng từ thì tuỷ tất cả bình thường ạ. Làm siêu âm cũng k thấy bị chèn ép gi ạ. Khám điện cơ thì tôi bị chuẩn đoán tổn thương dây thần kinh hông kheo ngoài. Và được khuyên về tập phục hồi. Tôi muốn hỏi trung tâm bác sĩ ở đâu… Read more »

Đức Anh

Thưa bác sĩ. Tôi cắt trĩ xong 3 ngày thì thấy tê và căng chân. Tôi cứ nghĩ là do lúc cắt trĩ xong tôi đau có gác chân cao nên bị căng cơ. Sau một tháng tôi thấy không đỡ. Nên lên bv bạch mai khám. Tôi có chụp cổng hưởng từ và siêu âm chân tất cả bình thường tuỷ cũng bình thường ạ. Nhưng khi đi đo điện cơ. Kết quả kết luận tôi bị tổn thương dây thần kinh hông kheo ngoài bên trái ưu thế sợi chục. Bác sĩ khuyên về đi tập phục hồi… Read more »

việt

Chào bác sĩ, em bị tổn thương dây thần kinh mác từ mông sau xuống các chi nguyên nhân do bị gãy xương chậu, xin bác sĩ cho em lời khuyên???

Việt

Em bị như vậy 7 tháng rồi, đi khám bs nói bị liệt dây tk hông,có bs thì nói là bị tổn thương dây tk mác,lúc trc bị thì bs có nói bị tổn thương dây tk tọa về tập vật lý trị liệu thì nó sẽ phục hồi,tới bây giờ chả có tiến triển gì cả.giờ đang nằm để điều trị thì bs có nói là bị 6 tháng rồi ko phục hồi đc…em chả biết bị đứt hay bị chèn dây tk nữa….😭
Mong bs có thể nc vs em qua zalo để hiểu rõ hơn ạ…

Trâm

Chào bác sĩ. E bị chấn thương sọ não, liệt nửa người tình trạng bàn chân cũng giống như tổn thuong thần kinh mác. Bác sĩ cho e hỏi nếu e luyện tập thì có phục hồi dược không ạ. Xin cám ơn

Phạm Mạnh Cường

thưa bác sĩ. e bị dứt dây thần kinh mác nông. tổn hại thần kinh mác sâu. bác sĩ có thể cho em bài tập trị liệu để khỏi bị teo cơ và phục hồi thần kinh mác sâu sớm nhất có thể để e đi chuyển dây thần kinh sớm nhất ạ. thân ái

Linh

Thua bac si e bi liet than kinh hong khoeo ngoai do mo cat xuong mac. Bac si cho e hoi bao lau e moi co the hoi phuc lai binh thuong duoc? Hien tai e dag dieu tri theo phuong phap xung dien va tap van dog chan. Bac si gui cau tra loi ve dia chi mail [email protected] e xin chan thanh cam on bac si.

Linh

Thua bac si hien tai e khong biet minh bi ton thuog hay la bi dut than kinh mac nua.bsi beh vien khong cho e do dien co. Chan e hien tai chi co xuog nhug khong gap len duoc. Vug o than kinh hong khoeo ngoai hoi bi te nhung so vo e van co cam giac. Cho e hoi nhu vay e co bi dut than kinh mac khong bac si?